
Welk antidecubitus matras/zitkussen past bij uw cliënt?
- Ontdek de beste oplossingen
Keuzehulp antidecubitus matrassen
Welk type matras/zitkussen past bij welke situatie?
Welk antidecubitus matras of zitkussen past bij uw cliënt? Dat hangt onder andere af van het decubitusrisico, de mobiliteit, eventuele drukschade, het lichaamsgewicht en de huidconditie. Met deze keuzehulp ontdekt u de verschillen tussen koudschuim, traagschuim, hybride en luchtwisselmatrassen en verschillende drukverlagende zitkussens. Zo vindt u eenvoudiger een oplossing die aansluit bij de zorgsituatie.
1. Koudschuim matrassen
Geschikt voor preventie en cliënten met een laag decubitusrisico
Een koudschuimmatras is een goede basisoplossing voor cliënten die geen bestaande drukschade hebben en nog voldoende mobiliteit bezitten. Het matras biedt een stabiele ondersteuning en verdeelt het lichaamsgewicht over het ligoppervlak.
Wat is koudschuim?
Koudschuim is een veerkrachtig schuimmateriaal met een open celstructuur. Hierdoor kan lucht relatief goed door het materiaal circuleren. Wanneer het schuim wordt belast, veert het snel terug naar zijn oorspronkelijke vorm.
Hoe werkt een koudschuimmatras?
Het matras ondersteunt het lichaam en helpt het gewicht over een groter oppervlak te verdelen. Daardoor kunnen lokale drukpieken worden beperkt. Een belangrijk voordeel is de relatief stabiele ondergrond. Voor cliënten die nog zelfstandig kunnen bewegen, draaien of uit bed komen, kan dit belangrijk zijn. Een zeer zacht ligoppervlak kan beweging namelijk moeilijker maken.
Voordelen van koudschuim
-
Goede ventilatie
-
Stabiele en stevige ondersteuning
-
Ondersteunt de mobiliteit in bed
-
Relatief licht
-
Eenvoudig in gebruik
-
Geen pomp of andere techniek nodig
Wanneer kiezen voor een koudschuimmatras?
Een koudschuimmatras kan met name geschikt zijn bij:
-
laag risico op decubitus
-
geen bestaande drukschade
-
goede tot redelijke mobiliteit
-
zelfstandig draaien en positioneren
-
preventieve inzet
-
kortdurende opname of verblijf
Voorbeelden van koudschuim matrassen/zitkussens
2. Traagschuim matrassen
Geschikt wanneer meer drukverdeling nodig is
Wanneer een cliënt een verhoogd risico op decubitus heeft, kan een traagschuimmatras meer drukverdeling bieden dan een standaard preventief schuimmatras.
Wat is traagschuim?
Traagschuim, ook wel visco-elastisch schuim genoemd, reageert op lichaamswarmte en belasting. Het materiaal past zich geleidelijk aan de contouren van het lichaam aan en keert langzaam terug naar zijn oorspronkelijke vorm. Hierdoor kan het lichaam verder in het materiaal wegzakken, waardoor het contactoppervlak groter wordt en de belasting beter over het oppervlak kan worden verdeeld.
Dit is vooral relevant rondom drukgevoelige lichaamsdelen, zoals: hielen, heiligbeen, heupen/trochanters, schouders, ellebogen.
Hoe werkt een traagschuimmatras?
Door contourvorming wordt de druk over een groter contactoppervlak verdeeld. Hierdoor worden lokale drukpieken verminderd. Daar staat tegenover dat een zacht oppervlak meer weerstand kan geven bij zelfstandig draaien en verplaatsen. Bij de keuze moet daarom niet alleen naar drukverdeling worden gekeken, maar ook naar mobiliteit en transfers.
Voordelen van traagschuim
-
Goede drukverdeling
-
Past zich aan lichaamscontouren aan
-
Hoog ligcomfort
-
Geen pomp nodig
-
Stil in gebruik
-
Geschikt wanneer meer drukverdeling gewenst is
Wanneer kiezen voor een traagschuimmatras?
Een traagschuimmatras kan met name geschikt zijn bij:
-
verhoogd risico op decubitus tot categorie 2
-
beginnende drukproblematiek
-
verminderde mobiliteit
-
behoefte aan meer drukverdeling
-
cliënten die langere tijd in bed verblijven
-
cliënten die baat hebben bij een zachter ligoppervlak
Voorbeelden van traagschuim matrassen/zitkussens
3. Hybride matrassen zónder pomp
De combinatie van stabiliteit en extra drukverdeling
Een hybride antidecubitusmatras combineert verschillende technieken, meestal schuim met luchtcellen. Het doel is om de stabiliteit en het comfort van schuim te combineren met de extra drukverdelende eigenschappen van lucht. Hierdoor vormt een hybride matras vaak een interessante tussenstap tussen een volledig schuimmatras en een actief luchtwisselmatras.
Wat is hybride?
Een hybride matras combineert schuimtechnologie met luchtcellen. Hierdoor worden de voordelen van beide systemen gecombineerd.
Hoe werkt een hybride matras?
Het schuimgedeelte biedt ondersteuning en stabiliteit. De luchtcellen zorgen ervoor dat het lichaam verder in het oppervlak kan onderdompelen en dat de belasting over een groter oppervlak wordt verdeeld. Hierdoor kan een hybride systeem zorgen voor minder lokale piekdruk, betere drukverdeling, goede ondersteuning en meer stabiliteit dan veel volledig luchtgevulde systemen
Voordelen van een hybride matras
-
Hoge mate van drukverdeling
-
Combinatie van schuim en lucht
-
Stabieler ligoppervlak dan veel actieve luchtwisselsystemen
-
Comfortabele ondersteuning
-
Breed inzetbaar
-
Geschikt wanneer de zorgbehoefte verandert
Wanneer kiezen voor een hybride matras?
Een hybride matras kan met name geschikt zijn bij:
-
Een hoog of toenemend decubitusrisico tot categorie 3
-
Beperkte mobiliteit
-
Complexe zorgsituaties
-
Behoefte aan meer drukverdeling dan standaard schuim biedt
-
Cliënten voor wie stabiliteit belangrijk blijft
-
Veranderende zorgbehoeften
Voorbeelden van hybride matrassen/zitkussens
4. Hybride matrassen mét pomp
Wat is een hybride matras mét pomp?
Dit type matras bestaat uit een combinatie van schuim en luchtcellen, ondersteund door een pompunit.
Hoe werkt een hybride matras mét pomp?
De pomp vult en ontlucht afwisselend luchtcellen waardoor de drukpunten over het lichaam continu veranderen. Door de schuimlaag is het minder voelbaar en voelt het voor veel cliënten comfortabel. Hierdoor worden weefsels periodiek ontlast, verbetert de doorbloeding en kan de drukbelasting langdurig worden verminderd.
Voordelen van een hybride matras mét pomp
-
Zowel passieve als actieve therapie mogelijk
-
Meer stabiliteit dan een volledig luchtwisselmatras
-
Flexibel inzetbaar
-
Vaak goed bruikbaar bij veranderende zorgbehoeften
Contra-indicaties waarbij een luchtwi-matras niet wordt geadviseerd
- Botmetastases
- Instabiele fracturen
- Overmatig oedeem
Voorbeelden van hybride matrassen mét pomp
5. Volledige luchtwisselmatrassen
Wat is een volledig luchtwisselmatras?
Een volledig luchtwisselmatras bestaat uit meerdere luchtcellen die door een pomp worden aangestuurd. Een deel van de cellen ondersteunt het lichaam, terwijl andere cellen tijdelijk minder worden belast. Vervolgens wisselt dit patroon. Hierdoor verschuift de drukbelasting gedurende de tijd en worden verschillende lichaamsdelen afwisselend ontlast.
Hoe werkt een volledig luchtwisselmatras?
Aandachtspunten
Een luchtwisselmatras biedt veel drukontlasting, maar heeft ook aandachtspunten. Het ligoppervlak kan minder stabiel aanvoelen, waardoor zelfstandig bewegen, draaien of uit bed komen lastiger kan zijn. Sommige cliënten ervaren het wisselen van de luchtcellen als onrustig of als een ‘zwevend’ gevoel. Extra aandacht is daarom belangrijk bij bijvoorbeeld onrustige of angstige cliënten, cliënten met ondergewicht en cliënten in een complexe of palliatieve zorgsituatie. In deze situaties moeten drukontlasting, comfort, stabiliteit en de individuele zorgbehoefte zorgvuldig tegen elkaar worden afgewogen.
Voordelen van een volledige luchtwisselmatras
-
Maximale drukontlasting
-
Geschikt voor zeer hoge risico's
-
Geschikt bij ernstige decubitus
Contra-indicaties waarbij een luchtwissel-matras niet wordt geadviseerd
- Botmetastases
- Instabiele fracturen
- Overmatig oedeem





















